සාමය සහ සහෝදරත්වයේ උත්සවය: ඊද් අල්-ෆිතර් (Eid al-Fitr)

ලොව පුරා විසිරී සිටින කෝටි සංඛ්‍යාත ඉස්ලාම් භක්තිකයන් මහත් හරසරින් සමරනු ලබන ප්‍රධානතම ආගමික උත්සවය වන්නේ ඊද් අල්-ෆිතර් (Eid al-Fitr) උත්සවයයි. මෙය හුදෙක් උත්සවයක් පමණක් නොව, මාසයක් පුරා පැවැත්වූ අධ්‍යාත්මික කැපවීමේ අග්‍රඵලය ලෙස සැලකේ.

මොකක්ද මේ ඊද් උත්සවය?

“ඊද් අල්-ෆිතර්” යන අරාබි වචනයේ තේරුම “උපවාසය අත්හැරීමේ උත්සවය” යන්නයි. ඉස්ලාම් දින දර්ශනයට අනුව නවවන මාසය වන ‘රමළාන්’ මාසය පුරා දහවල් කාලයේ ආහාර පානවලින් වැළකී සිටිමින් (උපවාසය රකිමින්) සිදුකළ වත්පිළිවෙත්වල අවසානය මෙය සනිටුහන් කරයි.

ෂව්වාල් (Shawwal) මාසයේ නව සඳ දැකීමත් සමඟ මෙම උත්සව සිරිත ආරම්භ වේ.

ඊද් උත්සවයේ ප්‍රධාන සිරිත් විරිත්

ඊද් දිනය උදාවන්නේ ඉතාමත් ප්‍රීතිමත් මෙන්ම භක්තිමත් වතාවත් රැසක් සමඟිනි:

• විශේෂ ඊද් නැමදුම: එදින උදෑසන ඉස්ලාම් බැතිමතුන් අලුත් ඇඳුමින් සැරසී පල්ලි වෙත හෝ විවෘත භූමි (Eidgah) වෙත රැස්වී විශේෂ සමූහ නැමදුම්වල නිරත වෙති.

• සකාත්-අල්-ෆිතර් (Zakat-al-Fitr): උත්සවය ආරම්භ කිරීමට පෙර අගහිඟකම් ඇති පිරිස් වෙත අනිවාර්යයෙන්ම දානමාන පිරිනැමීම මෙහි විශේෂත්වයකි. එමඟින් දුප්පත් පොහොසත් සැමට එකලෙස උත්සවය සැමරීමට අවස්ථාව ලැබේ.

• සමාව දීම සහ වැළඳ ගැනීම: තරහ මරහ අමතක කර “ඊද් මුබාරක්” (Eid Mubarak) යනුවෙන් සුබ පතමින් එකිනෙකා වැළඳ ගැනීම සහෝදරත්වයේ සංකේතයකි.

• පවුලේ හමුවීම්: නෑදෑ හිතමිතුරන්ගේ නිවෙස්වලට යාම සහ විශේෂ භෝජන සංග්‍රහ පැවැත්වීම එදින අනිවාර්ය අංගයකි.

රසවත් ආහාර පාන

ඊද් උත්සවය කිව්වම අපිට මතක් වෙන්නේ රසවත් කෑම වර්ගයි. විශේෂයෙන්ම:

1. වටලප්පන්: ශ්‍රී ලංකාවේ ඊද් උත්සවයේ අනන්‍යතාවය වන්නේ මෙයයි.

2. බුරියානි: පවුලේ සැම එකතු වී භුක්ති විඳින ප්‍රධාන ආහාරයයි.

3. සූජි සහ විවිධ පැණි රස කෑම: නිවසට එන අමුත්තන්ට සංග්‍රහ කිරීමට මේවා යොදා ගැනේ.

ඊද් උත්සවයෙන් ලැබෙන පණිවිඩය

ඊද් උත්සවය තුළින් ලෝකයට ලබාදෙන ප්‍රධානතම පණිවිඩය වන්නේ ඉවසීම, පරිත්‍යාගය සහ සහජීවනයයි. තමන් සතු දෙයින් අනුන්ට උදව් උපකාර කරමින්, සාමූහිකව ජීවත් වීමේ වටිනාකම මෙහිදී මනාව පැහැදිලි කෙරේ.

“සැබෑ සතුට ලැබෙන්නේ තමන් පමණක් සතුටු වීමෙන් නොව, අන් අයගේ මුහුණට සිනහවක් ගෙන ඒමෙනි.”